• Home
• Forum
• Kontakt

Odleżyny

Długotrwałe unieruchomienie chorego to stan kliniczny, który we współczesnej medycynie zdarza się coraz częściej. Wielu pacjentów, którzy jeszcze do niedawna nie mieliby szansy na długotrwałe przeżycie, zyskało nowe życie dzięki wyspecjalizowanemu sprzętowi medycznemu ratującemu i podtrzymującemu funkcje życiowe. Chorzy po udarach mózgu, znajdujący się w ciężkiej śpiączce lub świadomi, ale na skutek urazów pozostający nieruchomo i bez możliwości poruszania się, stają się nową grupą docelową, o której musi pamiętać współczesna medycyna. Pacjenci tacy borykają się z szeregiem problemów wynikających z braku możliwości wykonywania ruchu. Mowa tu o zanikach mięśniowych, łatwości tworzenia zakrzepów i zatorów żylnych oraz zwiększeniu częstości infekcji dróg oddechowych, w których gromadzi się śluz. Najczęstszym jednak powikłaniem długotrwałego unieruchomienia są odleżyny, zmiany klasyfikowane jak choroby skóry, ale w rzeczywistości mogące sięgać o wiele głębiej.

Jak powstają odleżyny?

Odleżyny i zmiany skórne, które je zwiastują mogą pojawić się bardzo szybko po zaprzestaniu aktywności i pozostawaniu w pozycji leżącej. W wyniku ucisku na skórę dochodzi do zaburzeń jej ukrwienia, a następnie do stopniowo pogłębiającej się martwicy skóry i tkanek podskórnych. Na rozwój odleżyn może wpływać też dieta pacjenta- bardzo ważne jest, aby chory unieruchomiony spożywał właściwą ilość białka na dobę. Na rozwój odleżyn szczególnie narażeni są pacjenci onkologiczni, u których znaczne wyniszczenie nowotworowe skutkuje dużymi niedoborami białkowymi. Odleżyny powstają głównie na wystających częściach ciała, które bezpośrednio stykają się z powierzchnią, na której leży chory. Są to zazwyczaj okolice kości krzyżowej i ogonowej, pośladki, pięty, kolce biodrowe, kostki, ramiona, kolana, łokcie.

Jak zapobiegać odleżynom?

Prawidłowa profilaktyka przeciwodleżynowa i właściwa pielęgnacja chorych leżących to podstawa w opiece nad pacjentami obłożnie chorymi. Raz powstała odleżyna jest bardzo trudna do wyleczenia, dlatego najlepiej nie dopuścić do możliwości jej rozwoju. Najważniejsza w profilaktyce jest częsta zmiana pozycji chorego (również w nocy), jako że sam pacjent nie ma możliwości poruszania się. Unika się ucisku jednej części ciała, dążąc do pozycji, w której nacisk na ciało jest rozłożony równomiernie. Chory nie może leżeć na niczym, co dodatkowo drażniłoby powierzchnię skóry: szwach pościeli, guzikach, suwakach. Stosuje się łagodny masaż i regularne oklepywanie miejsc narażonych na odleżyny oraz pielęgnuje się je przy użyciu różnego typu preparatów. Na miejsca suche wskazane są środki natłuszczające, natomiast miejsca wilgotne są talkowane przy pomocy pudrów. Bardzo dobre efekty daje zastosowanie materaca przeciwodleżynowego, którego zmienne ciśnienie powoduje masaż tkanek i zwiększa ich ukrwienie. Należy jednak pamiętać, że zastosowanie materacu przeciwodleżynowego nie zwalnia personelu medycznego od pielęgnacji i profilaktyki, którą dotychczas stosowano.